to do list

De geschiedenis van Hattem in de Hanzetijd

Hattem wordt omstreeks 800 voor het eerst in de geschiedschrijving genoemd.  Ondanks deze vroege vermelding was er in die tijd nog geen kerk of kapel. In 1176 werd Hattem een zelfstandig kerspel. De kapel van 17,5 lang en 9,5 meter breed stond echter niet op de plek van het huidige centrum van Hattem, maar op de Gaedsberg (Godsberg). De nederzetting kreeg  stadsrechten in 1299.

Voor de hertogen van Gelre had Hattem, dat aan de noordkant van hun machtsgebied lag, een grote strategische waarde. Ze bouwden er in de periode 1404-1420 daarom een sterke burcht (de dikke tinne). Deze naam dankt het kasteel aan de dikke muren, die de dikste van nederland waren

Door de nabijheid van Kampen en Zwolle kon Hattem zich economisch onvoldoende ontplooien.

Een stadsbrand legde Hattem in 1429 geheel in as. Bij een brand in 1504 ging de helft van de bebouwing verloren. Het kasteel werd in 1580 binnen een ommuring met de stad gebracht.

Dat Hattem een Hanzestad was wordt mede door de vondst van de Hanzeschotel bevestigd.

Dat was een koperen schotel met religieuze afbeeldingen.  Zulke schotels worden Hanzeschotels genoemd, om dat deze alleen worden gevonden in een gebied dat wordt bestreken door het Hanzeverbond.

De rol van Hattem in de Hanze was beperkter dan die bijvoorbeeld die van Zwolle of Deventer.

Hattem behoorde tot de bijsteden. De stad genoot wel de handelsprivileges van hetHanzeverbond, maar mocht op de algemene vergaderingen niet meebeslissen en moest  zich dooreen andere stad laten vertegenwoordigen.

De bloei van Hattem als Hanzestad kwam pas in de 16deeeuw toen het Hanzeverbond een beetje op zijn retour was, Daarna nam de betekenis van de stad af. In 1777 sloopte men de “Dikke Tinne”, omdat de gemeente besloot om de stenen te verkopen

De in 1889 voltooide spoorlijnn Apeldoorn-Hattem droeg bij aan een nieuwe ontwikkeling van Hattem. Eind 19deeeuw raakte de heuvelachtige omgeving in trek voor de bouw van villa’s. Hattem werd een forensengemeente voor Zwolle. In de 20steeeuw ontstonden uitbreidingen naar het westen en zuiden

Hattem heeft veel van zijn middeleeuwse sfeer behouden. De St Andreaskerk, de Dijkpoort en stellingmolen De Fortuin getuigen nog van het rijke verleden van deze Hanzestad.

Voor de naam Hattem bestaan twee verklaringen. Hattem zou het heem zijn van mensen, die eerder tot de stam van deChattuarii (ook wel Hattuarii of Hatten ) behoorden of het heem van mensen wier leider Hatto heette.