to do list

De geschiedenis van Zutphen in de Hanzetijd

Zutphen ligt op de rechter Ijsseloever, nabij een oeverwal en de monding van de Berkel. De oudste sporen van bewoning gaan terug tot de 4deeeuw. De nederzetting werd vermoedelijk in 882 door de Noormannen verwoest, waarna graaf Everhard van Hamaland in 886 opdracht gaf tot de bouw van een ringwalburcht.

In de burcht verrees in de 10deeeuw een palts rond 1046 gevolgd door een forse romaanse kerk, toen Hamaland door keizer Hendrik III aan Bernold, bisschop van Utrecht werd geschonken.

In 1138 ging Zutphen over in het bezit van de graven van Gelre. Graaf Otto I van Gelre verleende Zutphen  tussen1191 en 1196 stadsrechten.

De stedelijke economie profiteerde van de verbeterde bevaarbaarheid van de Ijssel rond 1200 en de veenontginningen in de omgeving.

De stadsbranden in 1284 en rond 1305 stimuleerden de verstening van de woonhuizen van de stad.

Tijdens de pestepidemie in 1349 werden alle joodse inwoners van Zutphen, alsmede van de andere steden aan de Ijssel gedood. Men geloofde dat de joden achter de epidemie zaten: zij zouden het water hebben vergiftigd. De werkelijke oorzaak was dat er onder de joden minder slachtoffers vielen dat zij strikte, door hun geloof voorgeschreven hygiënische regels hanteerden waaronder het regelmatig wassen van de handen

De stad ontwikkelde zich verder als een handelsstad en sloot zich in 1285 aan bij het Hanzeverbond .

Over zee en over de Ijssel naar de Rijn vervoerden de Zutphenaren voornamelijk haring, boter en bier en namen wijn mee terug. Over land en over de Berkel was hout het belangrijkste artikel. Zutphen en Deventer hadden belangrijke houtmarkten.  Zutphen nam gretig deel aan de Hanze; de stadhad zelfs een eigen nederzetting in Schonen, een recht dat de koning van Denemarken had gegeven.

In de Hanzetijd vergaarde Zutphen een grote rijkdom. Die is nog steeds af te lezen aan de vele fraaie panden in de stad

Door kanalisatiewerken in 1356-1357 en 1406 kwam de Ijssel aan de westzijde van de stad te liggen en in 1486 kreeg Zutphen een eerste vaste brug over de Ijssel. In de 15deeeuw nam de bevaarbaarheid van de rivier af, wat de economische positie van de stad in de 16deeeuw deed verslechteren.

De 16deeeuw was voor Zutphen  een tijd van militaire spanning en strijd.

In 1572 is Zutphen deels uitgemoord door de Spanjaarden.

Over de Ijssel werd in 1604 een schipbrug gelegd.

In de 18deeeuw was Zutphen een rustige deftige stad met grote huizen van de Graafschapse aristocratie

Ondanks zware oorlogsschade in 1944 en 1945 is Zutphen een van de mooiste steden van het land gebleven. Byzonder fraai zijn de omgeving van de St.-Walburgskerk, de Groenmarkt en het unieke Ijsselfront.